Kurumlar vergisi oranınız indirimliyse geçici vergi de indirimli işliyor — çoğu beyannamede atlanan nokta bu. Aynı matrahta üç oranın ne kadar fark ettiğini tabloladık.
Gelir vergisi mükelleflerinde geçici vergi oranı %15, kurumlar vergisi mükelleflerinde %25. Banka, sigorta ve GİB tablosunda ayrıca sayılan finans kuruluşlarında ise oran %30. Üç rakam da GİB'in yayımladığı geçici vergi oranları tablosunda 2026 satırında yer alıyor.
| Mükellef grubu | 2026 geçici vergi oranı | Dayanak |
|---|---|---|
| Gelir vergisi mükellefleri (ticari kazanç, serbest meslek) | %15 | Gelir vergisi tarifesinin ilk dilim oranı |
| Kurumlar vergisi mükellefleri (genel) | %25 | KVK 32. madde genel oranı |
| Banka, finans, sigorta ve benzeri kurumlar | %30 | 7524 sayılı Kanun'un 35. maddesi |
Oran dönemden döneme değişmiyor. 2026'nın dört geçici vergi döneminde de aynı rakamlar uygulanıyor, dönem tarihlerini 2026 geçici vergi dönemleri sayfasında tabloladık.
Bu satır sanıldığından geniş. 7524 sayılı Kanun'un 35. maddesiyle belirlenen listede yalnız bankalar yok:
Son iki madde şaşırtıcı gelebiliyor. Şehir hastanesi ya da otoyol projesi yürüten bir proje şirketi finans kuruluşu olmasa da geçici vergiyi %30 üzerinden hesaplıyor. Faaliyet alanınız bu listeye giriyorsa beyannameyi %25 ile hazırlamak eksik tahakkuk doğuruyor.
Evet, iniyor. GİB tablosunun dipnotu bunu açıkça yazıyor: Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32. maddesi kapsamında kurumlar vergisi oranı indirimli uygulanıyorsa, geçici vergi oranı da aynı şekilde indirimli uygulanıyor. Beyannameyi otomatik %25 ile doldurup yıl sonunda düzeltmeye çalışan şirketler yıl boyunca gereğinden fazla vergi ödemiş oluyor.
KVK 32. madde birkaç durumda indirim tanıyor: ihracattan elde edilen kazançlar, sanayi sicil belgesi olan işletmelerin üretim faaliyetinden doğan kazançları ve payları ilk kez halka arz edilen kurumlar için geçerli indirimler bunların başında geliyor. Kendi kazancınızın hangi kısmının indirimli orana girdiğini muhasebenizle dönem kapanışında netleştirin, çünkü indirim kazancın tamamına değil ilgili faaliyetten doğan kısmına uygulanıyor.
Şahıs işletmesi ya da serbest meslek defteri tutanlarda geçici vergi, gelir vergisi tarifesinin ilk dilim oranı üzerinden hesaplanıyor. O oran 2020'den bu yana %15 olarak sabit duruyor.
Buradaki yaygın yanılgı şu: yıllık kazancınız artan oranlı tarifenin üst dilimlerine çıksa bile geçici vergide oran %15 kalıyor. Aradaki fark yıl sonunda kapanıyor, çünkü yıllık beyannamede vergi gerçek dilim üzerinden hesaplanıp yıl içinde ödediğiniz geçici vergi ondan düşülüyor. Kazancı yüksek serbest meslek erbabında bu, Mart ayında ek ödeme çıkması anlamına geliyor. Mahsubun nasıl işlediğini geçici vergi nedir sayfasında çalışılmış örnekle gösterdik.
Gelir tarafı yedi yıldır aynı. Hareket kurum tarafında oldu:
| Yıl | Gelir vergisi mükellefleri | Kurumlar vergisi mükellefleri |
|---|---|---|
| 2026 | %15 | %25 (finans kurumlarında %30) |
| 2025 | %15 | %25 (finans kurumlarında %30) |
| 2024 | %15 | %25 (finans kurumlarında %30) |
| 2023 | %15 | 1. ve 2. dönem %20, 3. dönem %25 |
| 2022 | %15 | %23 |
| 2021 | %15 | 1. dönem %20, diğer dönemler %25 |
| 2020 | %15 | %22 |
2023'ün ortasında oranın dönem içinde değişmesi hâlâ karışıklık yaratıyor. Geçmiş bir döneme düzeltme beyannamesi veriyorsanız o dönemde yürürlükte olan oranı kullanın, bugünkü oranı değil.
2. dönem sonunda kümülatif matrahı 800.000 TL çıkan bir işletme düşünün. Mükellefiyet türü tek başına ödenecek tutarı şöyle değiştiriyor:
| Mükellef türü | Oran | Hesaplanan geçici vergi |
|---|---|---|
| Şahıs işletmesi / serbest meslek | %15 | 120.000 TL |
| Limited veya anonim şirket | %25 | 200.000 TL |
| Sigorta şirketi / finans kuruluşu | %30 | 240.000 TL |
Tablodaki rakamlar brüt tutar. 2. dönem beyannamesinde 1. dönemde hesapladığınız geçici vergiyi bunlardan düşüyorsunuz, çünkü matrah yılbaşından dönem sonuna kadar birikimli hesaplanıyor. Kendi dönem matrahınızla aynı hesabı geçici vergi hesaplama aracında yapabilirsiniz.
20 yılı aşkın mali müşavirlik tecrübesiyle KOBİ'lerin vergi planlaması ve teşvik yönetimi süreçlerini yönetmektedir.
En sık gelen soruları kısa cevaplarla derledik.
Adı geçici ama ödediğiniz para kaybolmuyor — yıllık beyannamede hesaplanan vergiden düşülüyor. Kümülatif hesabın nasıl işlediğini çalışılmış örnekle gösterdik.
Çeyreğin ayları ile beyannameye yazılan matrahın süresi aynı değil: 2. dönemde Ocak-Haziran'ın tamamına bakılıyor, 1. dönemde hesaplanan vergi düşülüyor. Dört dönemin tarihlerini gün adıyla birlikte verdik.
Uzatma haberlerinin bir kısmı aslında takvimin kendi kaydırma kuralı. İkisinin farkını, 2026 tarihlerinin hangi güne denk geldiğini ve sirkülerde aranacak beş maddeyi topladık.
7566 sayılı Kanun dördüncü dönemi geri getirdiği için 3. dönem artık yılın sonuncusu değil. Kasım beyanının yıl sonu planı açısından neden son karar noktası olduğunu anlattık.
Resmî GİB vergi takvimi ekranını nasıl okuyacağınızı burada anlattık. Tarih seçimi, Haziran sonu öne çıkan satırlar, Temmuz ikinci taksit baskısı ve geçici vergi bağlantısını bir arada bulacaksınız.
