Esnaf Muafiyet Belgesi Nasıl Alınır? 2026 Limitler

Esnaf muafiyet belgesi kimin için, hangi limitle?

Evde ürettiğini internetten satan kişi 2026'da iki muaflıktan birine giriyor. Gelir Vergisi Kanunu (GVK) md.9/1-6'da internet satışı yıllık 396.360 TL'yi aşmadıkça belge almak isteğe bağlı, md.9/1-10'da yıllık hasılat 1.900.000 TL'yi aşmadıkça Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi almak zorunlu. Belgeyi bağlı olduğunuz vergi dairesi veriyor, talebi Dijital Vergi Dairesi'nden e-Devlet şifrenizle dilekçe olarak gönderiyorsunuz.

Hangi bende gireceğinizi iki şey belirliyor: satışı yalnız internetten mi yapıyorsunuz, dışarıdan işçi çalıştırıyor musunuz? Muaflık vergisiz satış da demek değil. 9/6'da stopaj yapmakla yükümlü alıcılar ödemenizden yüzde 2 gelir vergisi kesiyor, 9/10'da banka hesabınıza giren tutardan yüzde 4 kesiliyor.

Hangi muaflığa girdiğinizi dört soruyla bulun

1. İş yeri açıyor musunuz? Açıyorsanız 9/6 da 9/10 da kapalı, ikisi de iş yeri açmamayı şart koşuyor.
2. Ürünü oturduğunuz evde, el emeğiyle mi yapıyorsunuz? 9/6'nın listesi havlu, çorap, kilim, örgü, nakış, sepet, süpürge, yapma çiçek, boncuk, tarhana, erişte, mantı gibi ürünleri sayıyor. GİB'in rehberindeki örnekte evinde ekmek, bazlama, kurabiye, pasta, reçel, salça ve turşu üreten kişi de 9/6'dan yararlanıyor.
3. Yalnız internetten mi satıyorsunuz? Kermese ya da belediyenin geçici alanına da çıkıyorsanız 9/10 kapalı, 9/6 açık.
4. Dışarıdan işçi çalıştırıyor musunuz? Çalıştırıyorsanız 9/6 kapalı, 9/10'da işçi çalıştırabiliyorsunuz.

Yalnız internetten satıp işçi çalıştırmıyorsanız iki bent de açık, aynı yıl ikisinden birden yararlanamıyorsunuz. Satışınızın 396.360 TL'yi geçeceğini baştan biliyorsanız 9/10 tek yol.

Ticari, zirai ya da mesleki kazancı nedeniyle gerçek usulde gelir vergisi mükellefi olanlar esnaf muaflığından yararlanamıyor (GVK md.9, son bent). Zaten vergi mükellefiyetiniz varsa bu rehberdeki iki yol size kapalı.

İki ayrı belge var

Kanunun 9. maddesinin son fıkralarında iki belge geçiyor ve "esnaf muafiyet belgesi" aramasında ikisi birbirine karışıyor.

İnternet satışı bentleri vergi dairesinin belgesini kullanıyor. Belediye belgesi sahibi, mal alışlarına ve giderlerine ilişkin olarak gelir ya da kurumlar vergisi mükelleflerinden aldığı belgeleri saklamak zorunda. Yoklamada bir takvim yılı içinde bir kez bu belgeler yanında çıkmazsa belge iptal ediliyor ve aynı işe devam etmek için yeniden belge almak gerekiyor. Belediyelerin bu belgeyi bugün hangi evrakla verdiği kanunda yazmıyor, esnaf odanıza ve belediyenize sorun.

Esnaf siciline kayıtlı muaf esnaf 5510 sayılı Kanun md.4/1-b-2 gereği 4/b sigortalısı sayılıyor, ayrıntı Bağ-Kur primi tablosunda. Sicile kayıtlı değilseniz bu bent sizi saymıyor, durumunuzu SGK'dan teyit edin.

GVK 9/6: evde üretim, belge isteğe bağlı

Muaflığın şartları sırayla şöyle:

• Ürün oturduğunuz evde, el emeğiyle yapılıyor
• Dikiş, nakış, mutfak robotu ve ütü dışında sanayi tipi ya da seri üretim yapabilen makine kullanılmıyor
• Dışarıdan işçi çalıştırılmıyor
• İş yeri açılmıyor ve pazar takibi yapılmıyor
• Kermes, festival ve panayırda satış yapılıyorsa düzenleyen gelir ya da kurumlar vergisi mükellefi değil

Belediyenin ya da kamu kurumunun geçici olarak belirlediği alanlarda satış muaflığa engel değil. İnternet satışı yıllık brüt asgari ücreti aşamıyor: 2026'da aylık 33.030 TL × 12 = 396.360 TL. Sınır tüm ürünlerin toplamı için geçerli, ürün cinsi başına ayrı hesaplanmıyor. Fiziki satışta tutar sınırı yok.

Mükellefiyet açtırmıyorsunuz, defter tutmuyorsunuz, beyanname vermiyorsunuz, fatura da kesmiyorsunuz. Gider pusulalarını ve alış belgelerinizi 5 yıl saklıyorsunuz. Alıcı tüccar ya da basit usul mükellefiyse gider pusulası düzenliyor, stopaj yükümlüsüyse ödemeden yüzde 2 gelir vergisi kesiyor. Bu stopaja muaflık işlemiyor, kanun bunu ayrıca yazıyor.

GVK 9/10: yalnız internet satışı, belge ve banka hesabı şart

Evde ürettiğiniz malı yalnız internet ve benzeri elektronik ortamlardan satıyorsunuz, ayrı iş yeriniz ve seri üretim makineniz yok. Kanun üç şartı birlikte arıyor: Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi, Türkiye'de kurulu bir bankada ticari hesap ve tüm hasılatın yalnız bu hesaptan tahsili. Belgenizi bankaya ibraz ediyorsunuz.

Banka, hesaba aktarılan tutardan aktarım gününde yüzde 4 gelir vergisi kesip beyan ediyor. Dışarıdan işçi çalıştırıyorsanız oran yüzde 2'ye iniyor, bunun için ilgili ayda bir işçiyi en az on gün çalıştırmış olmanız ve SGK belgelerinizi bankaya bildirmeniz gerekiyor. İşçi çıktığında bankaya haber vermek de sizin işiniz, bildirmezseniz eksik kesinti sizden cezalı ve gecikme faiziyle istenir. Alıcı ayrıca stopaj yapmıyor.

Belgeyi alanlar üç yılda bir tarha yetkili vergi dairesine başvurup durumlarını güncelliyor. Hasılat sınırı 2026 için 1.900.000 TL, tüm ürünlerin toplamına bakılıyor.

Başvuru: Dijital Vergi Dairesi'nden dilekçe

1. Bendinizi belirleyin. Yukarıdaki dört soru bunun için.
2. Dijital Vergi Dairesi'ne e-Devlet şifrenizle girin. Dilekçelerim, Yeni Dilekçe Oluştur, Esnaf Vergi Muafiyeti Talep Dilekçesi sırasını izleyin. Dilekçe vergi dairesine elektronik olarak gidiyor, yetkili daire ikametgâhınızın bağlı olduğu vergi dairesi.
3. 9/10 için ticari hesap açın. Belgeyi bankaya ibraz edin, hasılatı yalnız bu hesaptan tahsil edin.
4. Onaylı belgeyi saklayın. Belge geçerli olduğu süre içinde çoğaltılarak kullanılabiliyor.

Belgenin ücreti ve vergi dairesinin kaç günde sonuçlandıracağı için kanunda da GİB rehberinde de bir tutar ya da gün sayısı yok. Vergi dairenize sorun.

Limit aşılırsa ya da şart bozulursa

9/6'da. İnternet satışınız yıl içinde 396.360 TL'yi geçerse o yıl muaflık sürüyor, izleyen takvim yılı başından itibaren gelir vergisi mükellefiyeti tesis ediliyor. 2026'da internetten 410.000 TL sattıysanız sınırı 13.640 TL aşmışsınız demektir ve 1 Ocak 2027'den mükellef olursunuz. Ocak 2027'nin sonuna kadar 9/10'un şartlarını sağlarsanız 2027'de bu bentten devam edebiliyorsunuz. Mükellefiyet başlayınca defter ve beyanname ödevleri de başlıyor, kuruluş adımları şahıs şirketi nasıl kurulur yazısında sıralı. Şirketleşmeyi düşünüyorsanız limited şirket kurma maliyeti tablosunda sicil harcının kuruluşta alınmadığını göreceksiniz.

9/10'da. 1.900.000 TL'yi aşan yılın sonuna kadar muaflık sürüyor. İzleyen yılın başından itibaren gerçek usulde vergilendiriliyorsunuz ve bu muafiyete bir daha dönemiyorsunuz.

Başka bir şart bozulursa. Belge yok, banka hesabı açılmamış, hasılatın bir kısmı hesabın dışında tahsil edilmiş, seri üretim makinesi kullanılıyor, evde üretilmeyen mal satılıyor ya da iş yerinden faaliyet yürütülüyor. Bunlardan birinin tespiti muaflığı ilgili takvim yılının başından itibaren geçersiz kılıyor. Alınmayan vergi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faiziyle tahsil ediliyor.

Esnaf muaflığıyla karıştırılan başka muafiyetler

Esnaf muaflığında mükellefiyet hiç doğmuyor. Genç girişimci istisnası ise mükellefiyet açıldıktan sonra kazançtan düşülen bir istisna, ikisi aynı işte birlikte kullanılmıyor.

Yazarkasa zorunluluğundan ayrı bir muafiyet gerekiyorsa ÖKC muafiyet belgesi için ayrıca dilekçe veriliyor. Mükellefiyet açtırıp kazancınızdan indirim isterseniz genç girişimci kazanç istisnasına bakın. Ücret, kira ve genç girişimci istisnalarının hangisinin size uyduğunu 2026 vergi muafiyeti rehberi ayrı ayrı sıralıyor, konut kirası için de kira geliri istisnası yazısı var.

2027 limitleri ne zaman belli olur?

9/6 limiti 2027'nin yıllık brüt asgari ücreti olacak. Asgari ücret yıl sonunda açıklanıyor, tutar belli olunca limit 12 ile çarpımdan çıkıyor. Senaryolar asgari ücret 2027 tahmini yazısında. 9/10 hasılat tutarı her yıl Gelir Vergisi Genel Tebliği ile ilan ediliyor: 2026 tutarı 31 Aralık 2025'te çıkan Seri No: 332 ile belli oldu. 2027 tutarını da aynı yolla Aralık sonunda bekleyin.

Pahalıya patlayan üç hata

1. 9/10'da hasılatın bir kısmını banka hesabı dışında tahsil etmek. Şart ihlali sayılıyor, muafiyet yılın başından düşüyor ve alınmayan vergiyi ziyaı cezası ile gecikme faiziyle ödüyorsunuz.
2. 9/6 limitini aştıktan sonra Ocak ayının sonunu kaçırmak. 9/10'a geçiş şartlarını o tarihe kadar kurmazsanız izleyen yıl başından gelir vergisi mükellefi oluyorsunuz.
3. 9/10'da 1.900.000 TL'yi aşıp ertesi yıl yeniden belge almayı denemek. Bu muafiyet bir kez kaybedilince geri gelmiyor.